به گزارش پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، روز پنجشنبه ۲۹ مرداد، پنل آینده فناوری در ساختمان از نو آوری تا بهرهوری در بیست و ششمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان در سالن خلیج فارس بیست و ششمین نمایشگاه بین المللی صنعت ساختمان برگزار شد.
لهون اسدی مدیرکل دفتر توسعه مهندسی ساختمان وزارت راه و شهرسازی در این پنل اظهار کرد: در حال حاضر عموما ساختمان ها تضمین نمی شوند. البته تضمین پذیری پنج مرحله است که شامل صلاحیت، ردیابی، کنترل مستقل، تضمین مالی و پایش عملکرد می شود.
وی با بیان اینکه پروانه ورود به حرفه، فعالیت حرفهای را کنترل میکند، اما هدف باید تضمینپذیری خروجیها باشد؛ گفت: بنابراین صلاحیتها قدم اولیه هستند، اما شرط کافی برای تضمینپذیری نیستند. پروانه و پایه، شرح خدمات، بیمه مسئولیت و ثبت سامانهای نیز از موضوعات ابتدایی هستند.
مدیرکل دفتر توسعه مهندسی ساختمان وزارت راه و شهرسازی افزود: آنچه تضمینپذیری را مشخص میکند، عملکردی است که کالا را تحویل میدهد و مدارک مربوط به کالا باید بهصورت یکپارچه تحویل شود. اکنون کنترل مستقلی درباره ریسکها وجود ندارد و ضمانتنامههای بهرهبرداران نیز یا ضعیف هستند یا اصلاً وجود ندارند؛ بنابراین نبود زنجیره ثبت کیفیت و پاسخ، شکاف اصلی حوزه ساختمان است.
شروطی برای ساختمان تضمینپذیر
اسدی گفت: ساختمان تضمینپذیر چهار آزمون روشن دارد؛ نخست، مسئولیت مشخص برای اینکه چه کسی ساختمان را میسازد؛ دوم، خروجی قابل اثبات و امکان مستندسازی و تحویل مدارک به بهرهبردار؛ سوم، کنترل مستقل در فرایند اجرا؛ و چهارم، تعهد قابل اجرا برای تضمین کالا پس از تحویل.
وی افزود: در دنیا بیمههای تضمین کیفیت، تضمین رفع نواقص و شاخصهای عملکردی ملاک هستند، اما در ایران بخشی از این موارد وجود ندارد یا با نواقصی مواجه است که باید به آنها پرداخته شود.
مدیرکل دفتر توسعه مهندسی وزارت راه و شهرسازی با اشاره به «دروازههای تضمین» گفت: این چارچوب چرخه عمر ساختمان را پوشش میدهد. در طراحی، کشور شرایط خوبی دارد و سالهاست نظام مهندسی نیروی انسانی ماهر تربیت میکند. در تأمین نیز مصالح عمده در کشور تولید میشود و تقریباً نیازی به واردات نداریم، مگر در بخشهای جزئی. در حوزه اجرا نیز سازندگان و پیمانکاران خوبی تربیت شدهاند.
تمرکز بر بهرهبرداری و نگهداری ساختمان
اسدی با بیان اینکه در حوزه تحویل و راهاندازی ضعفهایی داریم و عمده ضعف در حوزه بهرهبرداری است. ادامه داد: رویکردهای جدید در زمینه نگهداری و تضمین بهرهبرداری باید در پیش گرفته شود و عبور از هر دروازه، شرط ورود به مرحله بعد باشد.
وی افزود: عمدتاً در دروازه آخر دچار مشکل هستیم و باید همه فرایندها در شناسنامه دیجیتال یا شناسنامه فنی ـ ملکی ثبت و تضمین شوند.
اسدی گفت: صلاحیتهای جدید در وزارت راه و شهرسازی شامل صلاحیتهای طرح و ساخت، صنعتی، حوزه دخالت هوش مصنوعی و صلاحیت مهندسی تأمین و ساخت (EPC) در حال پیگیری است. همچنین مدیریت ساخت، انرژی و کربن ساختمان، تابآوری و بازسازی بحران، ساختمانهای هوشمند، بهرهبرداری دادهمحور و تعمیر و نگهداری مورد توجه قرار گرفته است.
چهار ابزار تضمین و توسعه صلاحیتهای جدید
وی اظهار کرد: مدل پیشنهادی به چهار ابزار تضمین شامل بازبینی، بیمه، آزمون و راهاندازی و شناسنامه دیجیتال متکی است. دفتر توسعه مهندسی نیز بهعنوان قاعده، متصلکننده و راهبر پایلوت، با همکاری دفتر مقررات ملی ساختمان این رویکرد را پیگیری میکند.
اسدی افزود: بخشی از صلاحیتهای جدید به اتمام رسیده و بخشی در حال اجراست. صلاحیتهای صنعتیسازی و طرح و ساخت، پایش و ثبت انرژی و یکپارچهسازی فرایندهای طراحی، نظارت و اجرا از جمله موضوعات در حال پیگیری هستند.
سازنده ذیصلاح رکن اصلی تضمین ساختمان
مدیرکل دفتر توسعه مهندسی وزارت راه و شهرسازی تأکید کرد: ساختمان زمانی تضمینپذیر است که سازنده بهعنوان رکن اصلی و مسئول تولید آن به رسمیت شناخته شود. در وضع موجود، چندپاره شدن حوزه ساختمان، تضمینپذیری را کاهش داده است.
اسدی با اشاره به صنعت خودرو گفت: در خودرو، مصرفکننده محصول را از شرکت و برند سازنده تحویل میگیرد و سازنده مسئول محصول و خدمات آن است، اما چنین سازوکاری در ساختمان وجود ندارد و این شکاف اصلی حوزه ساختمان است.
وی با بیان اینکه نمایشگاه صنعت ساختمان میتواند شروعی برای تعریف صلاحیتهای جدید باشد. گفت: شرکتهای متعددی در حوزه ساختمانهای هوشمند حضور دارند و شرکتهای دانشبنیان زیادی نیز توسط مرکز تحقیقات دارای صلاحیت شدهاند، اما در حوزه تجاریسازی هنوز نظام مناسبی وجود ندارد و موضوع صلاحیت میتواند به تجاریسازی فعالیت آنها کمک کند.
گواهی تخصصی و تضمین تولید ساختمان
اسدی در ادامه اظهار کرد: مدل پیشنهادی، پروانه و گواهی تخصصی بر اساس سابقه عملکرد است و دستورالعمل صلاحیت شرکتهای بازرسی و کنترل نیز در دست ابلاغ است. همچنین حوزههایی مانند کربن، بهرهوری، BIM، ساخت صنعتی و مدولار، مدیریت ساخت، ساختمانهای هوشمند، تابآوری و بازسازی در این چارچوب مورد توجه هستند.
وی تأکید کرد: سیاست وزارت راه و شهرسازی، حرکت به سمت تضمینپذیر کردن تولید ساختمان و محور قرار دادن سازنده ذیصلاح است تا کالا بر اساس سازنده ذیصلاح تضمین و به بهرهبردار تحویل شود.
مدیرکل دفتر توسعه مهندسی وزارت راه و شهرسازی خاطرنشان کرد: باید سازنده ذیصلاح در زمان بهرهبرداری، نگهداری و مدیریت ساختمان حضور داشته باشد تا بهرهبردار در صورت بروز مشکل بتواند به سازنده مراجعه کند و عمر ساختمان ارتقا یابد.