به گزارش پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی از شرکت بازآفرینی شهری ایران، در پی آتشسوزی گستردهای که دیماه ۱۴۰۴ بخشهایی از بازار تاریخی رشت را دربر گرفت، روند بازسازی و مرمت محدودههای آسیبدیده این مجموعه همچنان آغاز شده است. در همین راستا، فریدون بابایی اقدم عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران به همراه محمد مهدی علیزاده مدیرکل راه و شهرسازی استان گیلان و جمعی از مدیران و کارشناسان اداره کل راه و شهرسازی و شهرداری رشت با حضور در محل، از آخرین وضعیت بازسازی بازار بازدید میدانی کردند.
این بازدید در نخستین ساعات حضور در شهر رشت و بنا بر دستور معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران، عبدالرضا گلپایگانی، انجام شد تا وضعیت بازسازی، باززندهسازی و مرمت بخشهای آسیبدیده بازار بررسی و گزارشی از شرایط موجود به مراجع ذیربط ارائه شود.
بازار تاریخی رشت یکی از مهمترین مراکز اقتصادی و اجتماعی شهر و از عناصر شاخص هویت شهری آن به شمار میرود. این بازار مجموعهای از کاروانسراهای تاریخی از جمله کاروانسرای سعادت، چینیچیان، طاقی کوچک، طاقی بزرگ، ملک، گلشن و محتشم را در خود جای داده که بخشی از ساختار ارزشمند معماری بازار محسوب میشوند.
بر اساس گزارشهای ارائهشده، آتشسوزی دیماه گذشته حدود ۲۵ هزار مترمربع از محدوده بازار را درگیر کرد و بیش از ۵۰۰ واحد تجاری دچار خسارت شدند. همچنین ارزش کالاهای از بینرفته بازاریان در این حادثه حدود سی هزار میلیارد ریال برآورد شده است. این حادثه بخشهایی از بازار از جمله کاروانسرای طاقی کوچک، کاروانسرای طاقی بزرگ، کاروانسرای ملک، راسته کتابفروشان و قیصریه فخر را تحت تأثیر قرار داد.
مشاهدات میدانی از محدودههای آسیبدیده نشان میدهد در برخی نقاط، عملیات ساختوساز و بازسازی بدون رعایت کامل ضوابط فنی، شهرسازی و میراثی در حال انجام است. در بخشهایی از بازار، واحدهای تجاری سوخته در حال تخریب و بازسازی هستند و در برخی موارد سازههای فلزی چندطبقه در مجاورت بناهای تاریخی در حال احداث است؛ موضوعی که میتواند خط آسمان و ساختار معماری سنتی بازار را دچار آسیب کند.
در بازدید از کاروانسرای طاقی کوچک و کاروانسرای طاقی بزرگ نیز نشانههایی از تخریبهای گسترده، گودبرداریهای غیر اصولی، حذف عناصر سازهای قدیمی و استفاده از مصالح نامتعارف مشاهده شد. این در حالی است که بخش قابل توجهی از این محدوده در حریم آثار تاریخی ثبت ملی متعلق به دوره قاجاریه قرار دارد و هرگونه مداخله در آن باید با نظارت دقیق دستگاههای مسئول بالاخص اداره کل میراث و شهرداری رشت انجام شود.
فریدون بابایی اقدم گفت: در برخی نقاط، ساخت سازههای فلزی چندطبقه در مقابل ورودی کاروانسراها مشاهده شد که از نظر بصری و معماری با بافت تاریخی بازار همخوانی ندارد , روند بازسازی بازار باید با محوریت حفظ بافت تاریخی و رعایت کامل ضوابط میراثی و شهرسازی انجام شود.
وی ادامه داد: بخشی از بازسازیها توسط مالکان واحدهای تجاری و بدون طی مراحل قانونی و اخذ مجوزهای لازم در حال انجام است؛ موضوعی که نگرانیهایی درباره تشدید بینظمی در ساختوساز و آسیب به ساختار تاریخی بازار ایجاد کرده است.
عضو هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران ادامه داد: مقرر شده است موضوع بازسازی بازار رشت در نخستین جلسه ستاد ملی بازآفرینی شهری کشور مطرح شود تا با حضور دستگاههای مسئول و مدیران ارشد ملی، راهکارهای ساماندهی و بازآفرینی این محدوده بررسی و تصمیمات لازم اتخاذ شود.
وی تاکید کرد که بازسازی بازار رشت نباید صرفاً به نوسازی واحدهای تجاری محدود شود، بلکه باید با رویکردی مبتنی بر حفظ بافت تاریخی و احیای هویت معماری بازار انجام گیرد.
در جریان این بازدید، گزارشی از وضعیت موجود و موارد تخلف ساختمانی به معاون وزیر راه و شهرسازی و مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران ارائه شد و بر ضرورت توقف فوری عملیات ساختمانی خارج از ضوابط فنی، شهرسازی و میراثی تأکید شد. همچنین از شهرداری و اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان گیلان خواسته شد با حضور و نظارت پررنگتر در فرآیند بازسازی و جلوگیری از ساختوسازهای خارج از ضوابط، نقشی فعالتر در حفاظت از این مجموعه تاریخی ایفا کنند تا از بروز خسارات جبرانناپذیر به هویت تاریخی بازار رشت جلوگیری شود.