به گزارش پایگاه خبری وزارت راه و شهرسازی، دومین دوره از سلسله دوره‌های آموزشی تخصصی شهرسازی و معماری با محوریت آشنایی با قوانین شهرسازی، تهیه، بررسی و تصویب طرح‌های توسعه و عمران، تشریح و تبیین وظایف کمیسیون‌های مرتبط با شهرسازی و معماری و آشنایی با ضوابط و قوانین اراضی ملی، ۱۱ و ۱۲ شهریورماه به میزبانی اداره کل راه و شهرسازی استان مازندران برگزار شد.

در این دوره آموزشی، معاونان و کارشناسان ادارات کل راه و شهرسازی استان‌های مازندران، گیلان، گلستان، خراسان شمالی و شرق سمنان (شاهرود) حضور داشتند.

همچنین در این دوره، قوانین شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران و رویکردها و روش‌های نوین در تهیه طرح‌های توسعه و عمران با استفاده از ابزارهای پایش داده‌محور مورد بررسی قرار گرفت.

سیداحمد حسینی‌نیا، مدیرکل دفتر ترویج معماری، طراحی شهری و بافت‌های واجد ارزش، در ابتدای این دوره آموزشی با تشریح موضوع شهرسازی در ایران، اظهار کرد: شهرسازی صرفا یک دانش طراحی‌محور نیست، بلکه نظمی هنجاری ـ اجرایی است که باید بر پایه قوانین بالادستی، نهادهای تصمیم‌گیر، رویه‌های قراردادی و سامانه‌های اطلاعاتی تخصصی استوار باشد.

وی ادامه داد: آنچه کالبد و کارکرد شهرها را شکل می‌دهد، بیش از هر چیز متاثر از چارچوب‌های حقوقی معتبر، ساختارهای نظارتی نهادینه و ابزارهای پایش داده‌محور است. این موضوع در سطوح مختلف، از قانون تأسیس شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران تا نحوه و چارچوب خرید خدمات مشاور و رویکردهای نوین در تهیه طرح‌های توسعه و عمران، به‌ویژه طرح‌های جامع شهری، مورد توجه قرار می‌گیرد.

حسینی‌نیا همچنین بهره‌گیری از سامانه‌های یکپارچه مکانی و تعریف صحیح و مطلوب کارکرد این سامانه‌ها را از دیگر موضوعات مؤثر در شکل‌گیری کالبد شهرها عنوان کرد.

تبیین رویکردهای نوین شهرسازی

مدیرکل دفتر ترویج معماری، طراحی شهری و بافت‌های واجد ارزش با اشاره به رویکردهای نوین شهرسازی گفت: در رویکردهای جدید، شهرها در سه مفهوم اصلی «شهر فشرده و پیاده‌محور»، «شهر تاب‌آور و اقلیم‌آگاه» و «شهر در چارچوب حکمروایی هوشمند» مورد توجه قرار گرفته‌اند.

وی افزود: در مفهوم «شهر فشرده و پیاده‌محور»، بازتعریف شعاع عملکردی کاربری‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد. «شهر تاب‌آور و اقلیم‌آگاه» بر کاهش آسیب‌پذیری بافت‌های شهری تمرکز دارد و در «شهر در چارچوب حکمروایی هوشمند» نیز استفاده از مؤلفه‌های دیجیتال و اینترنت اشیا در تحلیل‌های مکانی مورد توجه است.

حسینی‌نیا ادامه داد: اگرچه این رویکردها در بسترهای نهادی متفاوتی شکل گرفته‌اند، اما همگی بر یک اصل مشترک تأکید دارند و آن، بهره‌گیری صحیح از قوانین و مقررات برای ایجاد زمینه تحقق عدالت فضایی و افزایش کارایی شهری است.

وی با تأکید بر اهمیت شناخت دقیق قوانین و مقررات در نظام شهرسازی اظهار کرد: این رویکرد مستلزم توانایی خوانش دقیق قانون، توجه به رویه‌های قضایی، تشخیص مصادیق در پرونده‌ها و ارجاع صحیح پروژه‌ها به مشاوران است.

مدیرکل دفتر ترویج معماری، طراحی شهری و بافت‌های واجد ارزش گفت: برگزاری این دوره‌های آموزشی با هدف پاسخ به نیازهای عینی و روزمره همکاران در استان‌ها طراحی شده است و آشنایی با ارکان اصلی نظام شهرسازی ایران که هر یک حلقه‌ای از زنجیره تصمیم‌گیری را تشکیل می‌دهند، می‌تواند با ایجاد هم‌افزایی بیشتر، پلی میان دانش نظری و تجربه عملی و اجرایی ایجاد کند.

وی افزود: این دوره‌ها می‌تواند در کاهش پرونده‌های قضایی، افزایش شفافیت و ارتقای کیفیت نظام برنامه‌ریزی شهری مؤثر باشد.

در ادامه برنامه دوره آموزشی تخصصی شهرسازی و معماری، چارچوب و راهنما و شرح خدمات تهیه طرح های جامع شهری با نگرش و روش نوین، نحوه انتخاب مشاور، فرآیند تحویل گیری و بررسی طرح ها و فرم های مرتبط و نحوه ارائه نتایج در کمیسیون‌های مربوط ارائه شد.

سپس به منظور آشنایی با ضوابط و قوانین اراضی ملی، سیر تحول تاریخی و قانونی سازمان ملی زمین و مسکن و نقش آن در توسعه اراضی شهری و شناخت برنامه های اجرایی مورد بررسی قرار گرفت.

ماده واحده تعیین وضعیت املاک واقع در طرح‌های دولتی و شهرداری‌ها و کمیسیون ماده100 قانون شهرداری‌ها و همچنین کمیسیون ماده 7 در موضوع باغات از دیگر موارد مورد بررسی در این کارگاه تخصصی بود.

همچنین، موضوعات مرتبط با قانون تاسیس شورای عالی شهرسازی و معماری و مفاهیم ملاک عمل طرح‌ها و سلسله مراتب طرح های توسعه و عمران و ضوابط نظارت و کنترل طرح ها در نخستین روز از این کارگاه تخصصی، مورد بحث وگفتگو قرار گرفت.

بررسی آیین‌نامه نحوه بررسی و تصویب طرح ‌های توسعه و عمران

 در دومین روز دوره آموزشی، نکات مهم مرتبط با آیین‌نامه نحوه بررسی و تصویب طرح‌های توسعه و عمران محلی، ناحیه‌ای، منطقه‌ای و ملی و مقررات شهرسازی و معماری کشور و قانون منع فروش و واگذاری اراضی فاقد کاربری مسکونی برای موضوع مسکن به شرکت‌های تعاونی مسکن و سایر اشخاص حقیقی ارائه شد.

همچنین، با توجه به اهمیت کمیسیون ماده ۵ در بررسی و تصویب طرح‌های تفصیلی شهری و تغییرات آن‌ها، ادامه دوره به تشریح مستندات قانونی این کمیسیون‌ها و چگونگی جلوگیری از بروز تخلفات و مغایرت‌های اساسی در طرح‌های شهری اختصاص یافت.

در بخش دیگری از این دوره، فرایند چگونگی انطباق طرح‌های توسعه و عمران، سیاست‌های شورایعالی شهرسازی و معماری در خصوص شهرهای با جمعیت کمتر از 50 هزار نفر، تشریح شد.

بررسی موضوع بازتنظیم نظام پهنه‌بندی تراکم و سیاست‌های محرک عرضه زمین

موضوع باز تنظیم نظام پهنه بندی تراکم و سیاست های محرک عرضه زمین و همچنین قوانین مربوط به بلندمرتبه‌سازی در شهرها از دیگر مواردی بود که در دوره آموزشی، مورد بررسی قرار گرفت.

 در پایان دوره، همچنین، پرسش و پاسخ میان شرکت‌کنندگان و مدرسان و ارزیابی پایان دوره نیز انجام شد.